تبلیغات
زرتشت و ایران باستان {lang: 'fa'}

اوضاع ایران در دوره پارتی ها(بخش یكم)






بسط دولت اشكانی:
دوره اشكانی چنان كه گذشت 470 سال امتداد داشت. این دوره را می توان به سه قسمت تقسیم نمود،
در آوایل این دوره كه تقریباً یك صد سال دوام آن بود اشكانیان به تحكیم مبانی دولت جوان خود پرداخته و دولت باختر را در شرق منهدم كردند و سلوكی ها را از ایران براندند. قسمت دوم عظمت اشكانی است و شاهان اشكانی با بهره مندی  در مقابل رومی ها و مردمان تازه نفس شرقی مانند سك ها و غیره می جنگیدند و ایران پارتی یكی از دو دولت عظیمی است كه دنیان آن روزی را در تصرف دارد. در قسمت سوم، دولت اشكانی دو به انحطاط می رود.
راجع به حدود این دولت در زمان عظمت آن باید در نظر اشت كه خانواده اشكانی به چند شعبه تقسیم شده و هر كدام در ممالكی سلطنت كرده اند؛ شعبه اولی در ایران. شعبه دوم در ارمنستان و ولایت مجاور آن  مانند اسران و غیره. سوم در باختر و صفحات مجاور آن تا پنجاب.
بنابراین حدود دولت اشكانی این سات: از طرف غرب رود فرات و از سمت شرق پنجاب و سند، از طرف جنوب خلیج پارس و دریای عمان و اقیانوس هند، از سمت شمال كوههای هیمالیا و رود سیحون و دریای مازندران و قفقازیه.
تشكیلات دولت اشكانی:
در باب تشكیلات این دوره اطلاعات مبسوطی در دست نیست، زیرا از سلاطین اشكانی كتیبه هایی به دست نیامده، تا این مسئله را روشن نماید و آنچه در باب اشكانیان می دانیم، از منابع ارمنی و رومی یونانی است. با وجود این، از سكه ها و اطلاعات ناقصی كه به ما رسیده مسلم است كه دولت اشكانی بسیطی نبوده، بلكه ایران در آن زمان به چند دولت كوچكتری تقسیم شده بود، مانند ارمنستان، ماد، آدیابن، پارس، خوزستان، اصفهان، ری، كرمان، یزد، باختر و بعضی قسمت های هند و  غیره.
این ممالك در امور داخلی استقلال داشتند، مذهب و عادات و سلسله پادشاهان آن ها محفوظ بود. تمكین آن ها از شاه بزرگ از این راه معلوم می شود كه در موقع انتخاب شاه بزرگ در مجلس مشورت حاضر می شدند و در زمان جنگ سپاهی تهیه كرده و به جایی كه دولت مركزی معین می كرد می فرستادند. شهرهای یونانی- یادگار زمان اسكندر و سلوكی ها- نیز در امور داخلی خود به كلی آزاد بودند و باجی می دادند.


ادامه مطلب